توافق دفاعی سه‌جانبه عربستان، ترکیه و پاکستان؛ فراتر از مسئله ایران

🟡 روز جمعه یک توافق دفاعی سه‌جانبه میان عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان امضا شد. اگرچه تحلیل‌های اولیه هدف این پیمان را صرفاً «مواجهه با ایران» می‌دانستند، اما بررسی‌های کلان‌تر نشان می‌دهد که این توافق ریشه در تحولات عمیق‌تر منطقه‌ای دارد.

1️⃣ کاهش تعهدات امنیتی آمریکا:
بی‌اعتمادی اعراب (به‌ویژه ریاض) به واشنگتن به دلیل کاهش حضور عملی آمریکا در غرب آسیا و چرخش استراتژیک به سمت شرق آسیا در ۱.۵ دهه اخیر.

2️⃣ تغییر استراتژی اسرائیل به سمت هژمونی:
گذر تل‌آویو از سیاست «موازنه» به «تسلط بر منطقه» و پیگیری ایده «اسرائیل بزرگ» که حساسیت آنکارا و ریاض را به‌شدت برانگیخته است.

3️⃣ افزایش بازدارندگی منطقه‌ای:
ناکارآمدی پیمان‌های امنیتی با آمریکا در شرایط جنگی اخیر، عربستان را به سمت تقویت بازدارندگی مستقل (با تکیه بر رهبری عربی، اعتبار اسلامی و منابع مالی) با کمک ترکیه و پاکستان سوق داده است.

💡 تحلیل :

● این توافق نشان‌دهنده یک تغییر پارادایم در امنیت خاورمیانه است؛ جایی که بازیگران منطقه‌ای به جای اتکای صرف به چتر امنیتی آمریکا، به دنبال ایجاد موازنه قوا و خوداتکایی استراتژیک در برابر تهدیدات نوظهور هستند.

● اگرچه این پیمان در کوتاه‌مدت به معنای اتحاد عملیاتی تهاجمی علیه ایران نیست، اما پیامی جدی برای تهران دارد:

شکل‌گیری یک بلوک قدرتمند با قابلیت بازدارندگی بالا که می‌تواند معادلات امنیتی آینده منطقه، از یمن تا خلیج فارس، را تحت تأثیر قرار دهد.