همه چیز درباره ارز دیجیتال متیک polygon

🔸 نوشته و تدوین: آرش احمدی

🔸 رمز ارز متیک (MATIC) و پالی‌گان (Polygon) چیست؟

متیک که به عنوان «اینترنت لایه دوم‌ها» شناخته می‌شود، زیرساخت اصلی ارز دیجیتال پالی‌گان (Polygon) (با نام جدید توکن بومی: POL) است. این پلتفرم قصد دارد هم مقیاس‌پذیری در بلاکچین را افزایش دهد و هم مشکل عدم همکاری متقابل بین پروتکل‌های مختلف بلاکچین را حل کند. اگر این پروژه به این دو هدف خود دست یابد، می‌تواند پیشرفت بزرگی در مسیر تکامل ارزهای دیجیتال و فناوری بلاکچین ایجاد کند.

در فوریه ۲۰۲۱، راهکار مقیاس‌پذیری لایه دوم اتریوم یعنی Matic Network با نام تجاری جدید Polygon معرفی شد. توکن ارائه‌شده در این پلتفرم، در ابتدا MATIC نام داشت که اخیراً در یک ارتقای بزرگ شبکه، به توکن POL ارتقا یافته است تا قابلیت‌های چندزنجیره‌ای و استیکینگ پیشرفته‌تری را ارائه دهد.

🔸 تغییر استراتژیک از Matic به Polygon و ارتقا به POL

شبکه Matic که در ابتدا به عنوان یک پروژه توسعه راهکار لایه دوم (لایه موازی برای افزایش پهنای باند) مبتنی بر اتریوم و با مکانیزم اثبات سهام (PoS) فعالیت می‌کرد، در فوریه ۲۰۲۱ اعلام کرد که نام تجاری خود را به Polygon تغییر می‌دهد. اگرچه محصولات موجود و توکن آن در ابتدا بدون تغییر باقی ماندند، این تغییر برند نشان‌دهنده یک تغییر استراتژیک برای تبدیل شدن به یک تجمیع‌کننده (Aggregator) راهکارهای لایه دوم بود.

Polygon علاوه بر سیستم عامل داخلی خود، از سایر راهکارهای مقیاس‌پذیری اتریوم، به ویژه Optimistic Rollups، ZK-Rollups و StarkWare’s Validium پشتیبانی می‌کند. این استراتژی از طریق Polygon SDK جدید پیاده‌سازی می‌شود که به توسعه‌دهندگان اجازه می‌دهد برنامه‌های غیرمتمرکز (DApps) خود را در زیرساخت‌های مقیاس‌پذیر اتریوم، بدون نیاز به انتخاب یک فناوری خاص، بسازند.

پلتفرم Polygon قصد دارد اتریوم را به یک سیستم چندبلاکچینی (Multi-chain) تبدیل کند، اما شبیه به پروژه‌هایی مانند ترون، پولکادات، کازماس یا آوالانچ نیست. این استراتژی اتریوم‌محور، مزایای قابل توجهی نسبت به سیستم‌های رقیب ارائه می‌دهد و در قبال ارائه خدمات، توکن شبکه به‌عنوان پاداش و کارمزد پرداخت‌ها استفاده می‌شود.

اگر این استراتژی با موفقیت اجرا شود و قابلیت اجرای تراکنش‌های سریع و ارزان را به طور پایدار حفظ کند، تأثیرات عمده‌ای بر اقتصاد اتریوم خواهد داشت و رقابت با شبکه اصلی اتریوم وارد مرحله جدیدی می‌شود. این پروتکل سعی دارد محدودیت‌های عمده اتریوم از جمله توان عملیاتی پایین، تجربه ضعیف کاربری و هزینه‌های بالای گس را با استفاده از راهکارهای زنجیره‌ای جدید حل کند.

🔸 معماری چهار لایه پالی‌گان

پلی‌گان از یک ساختار چهار لایه به شرح زیر بهره می‌برد:

۱. لایه اتریوم: این لایه جانبی، بستر ارتباطی قراردادهای هوشمند اتریوم است. کنترل بخش‌های مختلفی از پلتفرم پلی‌گان همانند تراکنش‌ها، استیکینگ و ارتباط بین اتریوم و زنجیره‌های مختلف در پلی‌گان بر عهده این لایه می‌باشد.

۲. لایه امنیتی: این لایه اختیاری است و امکان استفاده زنجیره‌ها از یک لایه امنیتی اضافی (مانند مجموعه‌ای از اعتبارسنج‌ها) را فراهم می‌کند.

۳. لایه شبکه‌های پلی‌گان: این لایه (Matic POS Chain) شامل شبکه‌های مختلفی می‌باشد که بر روی بلاکچین پلی‌گان ساخته شده‌اند. هر کدام از این شبکه‌ها موظفند تا به اجماع و تولید بلاک در شبکه رسیدگی کنند.

۴. لایه اجرا: این لایه به عنوان لایه پیاده‌سازی ماشین مجازی اتریوم (EVM) شناخته می‌شود که برای اجرای قراردادهای هوشمند مورد استفاده قرار می‌گیرد.

🔸 تاریخچه مختصر پالی‌گان

پلتفرم Polygon (یا همان Matic Network سابق) در اکتبر ۲۰۱۷ راه‌اندازی شد. این پلتفرم توسط توسعه‌دهندگان با تجربه بلاکچین، از جمله Jaynti Kanani (مدیرعامل) و Sandeep Nailwal (مهندس ارشد بلاکچین) تأسیس شد. در سال ۲۰۱۹، تیم پلی‌گان کمک بزرگی به اکوسیستم اتریوم کرد و Jaynti Kanani نقش اساسی در پیاده‌سازی پلاسما، Web3 و پروتکل WalletConnect در موتور اتریوم ایفا نمود.

Sandeep Nailwal، از دیگر بنیان‌گذاران و مدیر ارشد عملیات، یک برنامه‌نویس و کارآفرین است که قبل از همکاری با پلی‌گان، به عنوان مدیرعامل Scopeweaver و مدیر فنی گروه Welspun فعالیت کرده بود. Anurag Arjun نیز از دیگر بنیان‌گذاران کلیدی این پلتفرم به شمار می‌رود.

ارز دیجیتال ماتیک کار خود را با عرضه اولیه صرافی (IEO) در سال ۲۰۱۹ در پلتفرم بایننس لانچ‌پد آغاز کرد و موفق شد سرمایه‌ای قابل توجه را برای توسعه اکوسیستم جذب کند.

🔸 پلاسما (Plasma) و راهکارهای مقیاس‌پذیری

لایه پلاسما در پلتفرم پالی‌گان، چارچوبی برای ایجاد برنامه‌های غیرمتمرکز است تا بتوانند به راحتی مقیاس‌بندی شوند و به طور یکپارچه با یکدیگر تعامل داشته باشند.

اساساً، پلاسما از زنجیره‌های متفاوتی تشکیل شده است که تعاملات غیرضروری با زنجیره اصلی را کاهش می‌دهد. قدرت واقعی اتریوم، پشتیبانی از برنامه‌های هوشمند غیرمتمرکز و راهکارهای دیفای (DeFi) است. با این وجود، برای اینکه این کار موثر واقع شود، اتریوم باید بتواند مقیاس‌بندی کند. پلاسما، یک گام اصلی در جهت دستیابی به مقیاس‌پذیری بیشتر اتریوم است.

چارچوب پلاسما از چندین زنجیره تشکیل شده است و همه این زنجیره‌ها به یک زنجیره اصلی متصل هستند. زنجیره‌های کوچکتر به نام «زنجیره‌های پلاسما» شناخته می‌شوند. زنجیره‌های جانبی پالی‌گان، زنجیره‌هایی مبتنی بر پلاسما و مجهز به EVM هستند که می‌توانند بلافاصله قراردادهای هوشمند را روی آن‌ها مستقر کنند. (در مقابل، رقیبی مانند Cosmos از یک ماشین مجازی مبتنی بر WASM استفاده می‌کند).

مزایای بهره‌بردن از طراحی بازرسی دوگانه ماتیک و پلاسما، در درجه اول موجب افزایش ظرفیت تجربه کاربری (UX) و توان مبادلات مالی غیرمتمرکز متناسب با نیازهای اصلی شبکه می‌شود. ماتیک به‌جای استفاده از معاملات تأیید شده در بلاکچین اصلی اتریوم که با هزینه‌های زیادی انجام می‌شوند، این امکان را به توسعه‌دهندگان می‌دهد که این مبادلات را با سرعت بیشتر و هزینه کمتری انجام دهند.

⚠️ هشدار مهم: ریسک‌های پل‌های بلاکچینی و لایه دوم

با وجود مزایای فراوان، پلتفرم‌های لایه دوم و پل‌های ارتباطی (Bridges) همواره هدف جذابی برای حملات هکری بوده‌اند. کاربران باید هنگام انتقال دارایی بین اتریوم و پالی‌گان، از اعتبار قراردادهای هوشمند پل اطمینان حاصل کرده و از کیف پول‌های معتبر استفاده کنند.

🔸 پالی‌گان چگونه کار می‌کند؟

🔸 زنجیره PoS: زنجیره اصلی Polygon یک زنجیره جانبی اتریوم است که یک لایه امنیتی اثبات سهام (PoS) را به زنجیره بلوکی راه‌اندازی‌شده در Polygon اضافه می‌کند.

🔸 زنجیره‌های پلاسما: پالی‌گان از یک فناوری مقیاس‌پذیر معروف به پلاسما برای جابه‌جایی دارایی‌ها بین زنجیره ریشه و زنجیره‌های فرزند از طریق پل‌های پلاسما استفاده می‌کند.

🔸 ZK-Rollups: یک راهکار مقیاس‌پذیری پیشرفته است که تعداد زیادی انتقال خارج از زنجیره (off-chain) را در یک تراکنش واحد قرار می‌دهد و از «اثبات دانش صفر» برای ثبت عمومی نهایی در زنجیره اصلی اتریوم استفاده می‌کند.

🔸 Optimistic Rollups: راهکاری که در بلاکچین اتریوم برای تسهیل تراکنش‌های فوری با استفاده از مکانیزم «اثبات تقلب» اجرا می‌شود.

🔸 مزایا و ویژگی‌های کلیدی پالی‌گان

ازآنجایی‌که شبکه پالی‌گان بر روی بلاکچین اتریوم بنا شده است، کاربران این امکان را دارند که تنها با استفاده از یک آدرس معتبر اتریوم (که همان آدرس شبکه پالی‌گان نیز محسوب می‌شود)، بدون پیچیدگی‌های اضافی، از مزایای این شبکه بهره‌مند شده و به خدمات پرداخت آن دسترسی داشته باشند.

۱. مقیاس‌پذیری بالا: پلتفرم پالی‌گان به گونه‌ای طراحی شده است که مشکلات مقیاس‌پذیری اتریوم را حل کرده و هزینه‌های تراکنش را به شدت کاهش می‌دهد.

۲. توان عملیاتی فوق‌العاده: پلتفرم پالی‌گان می‌تواند با استفاده از ساختار زنجیره جانبی خود، میلیون‌ها تراکنش را پردازش کند. یک زنجیره در این پلتفرم توانایی پردازش تا ۶۵,۰۰۰ تراکنش در ثانیه (TPS) را دارد.

۳. امنیت: این پلتفرم در ساختار خود از الگوریتم اثبات سهام (PoS) استفاده می‌کند که با مشارکت اعتبارسنج‌ها، امنیت شبکه را به طور قابل توجهی افزایش می‌دهد.

۴. قابلیت همکاری (Interoperability): پالی‌گان به طور فعال بر روی قابلیت همکاری دارایی‌های دیجیتال بین زنجیره‌های مختلف کار می‌کند و طیف وسیعی از توکن‌های مبتنی بر ERC-20 و NFTهای مبتنی بر ERC-721 را پشتیبانی می‌کند.

۵. بهبود تجربه کاربری: پالی‌گان با ارائه روشی سریع و کارآمد برای پردازش توکن‌ها، همکاری با سایر DAppها را تسهیل کرده و ساخت برنامه‌های غیرمتمرکز را برای توسعه‌دهندگان آسان می‌کند.

🔸 حامیان و صرافی‌های پشتیبان

Polygon توسط غول‌های صنعت کریپتو از جمله صرافی بایننس و صرافی کوین بیس (Coinbase) پشتیبانی می‌شود. صرافی بایننس فعال‌ترین بازاری است که در حال حاضر مبادلات این ارز دیجیتال در آن با حجم بالا انجام می‌شود.

علاوه بر این، خرید، فروش و عرضه توکن پالی‌گان در صرافی‌های معتبری مانند ZebPay، Uniswap، Hotbit و بسیاری از صرافی‌های بزرگ جهانی پشتیبانی می‌شود.

🔸 توکنومیکس و عرضه توکن (اصلاحیه مهم)

برخلاف برخی ادعاهای قدیمی و نادرست، عرضه توکن MATIC (و اکنون POL) از ابتدا دارای سقف مشخص بوده است. حداکثر عرضه کل این توکن ۱۰ میلیارد واحد تعیین شده است و هیچ‌گاه قرار نبوده که بدون محدودیت تولید شود.

توزیع اولیه توکن‌های ماتیک به شرح زیر بود:

توکن‌های اختصاص داده شده به تیم توسعه: ۱۶٪ از کل عرضه
توکن‌های اختصاص داده شده به مشاوران: ۴٪ از کل عرضه
توکن‌های عملیات شبکه و پاداش‌ها: ۱۲٪ از کل عرضه
توکن‌های اکوسیستم و بنیاد: ۲۳.۳۳٪ از کل عرضه
فروش‌های اولیه و عمومی: مابقی عرضه

نکته به‌روزرسانی: در سال ۲۰۲۴، شبکه پالی‌گان ارتقای بزرگی را تجربه کرد و توکن MATIC به توکن POL ارتقا یافت. این توکن جدید به عنوان یک «توکن فوق‌مولد» (Hyper-productive token) طراحی شده است که به دارندگان آن اجازه می‌دهد تا همزمان در چندین زنجیره از شبکه پالی‌گان استیکینگ انجام دهند و پاداش دریافت کنند، بدون اینکه نیاز به قفل کردن دارایی در یک زنجیره خاص باشد.

🔸 آینده ارز دیجیتال پالی‌گان

اگر بخواهیم آینده قیمت این ارز دیجیتال را در افق چند ساله بررسی کنیم، پالی‌گان به دلیل زیرساخت فنی قدرتمند و مهاجرت مداوم پروژه‌های بزرگ دیفای و NFT به این شبکه، پتانسیل شکستن رکوردهای قیمتی قبلی خود و تثبیت جایگاه در لیست برترین رمزارزهای جهان را دارد.

برخی از تحلیل‌گران رشد پارابولیک (سهمی‌وار) را برای این ارز پیش‌بینی کرده‌اند، چرا که این پروژه زاییده افکار و حمایت نهادهای بزرگی مانند کوین بیس و بایننس است. طبیعی است که این سرمایه‌گذاران بزرگ خواهان موفقیت و کسب سود از این اکوسیستم باشند. با این حال، سرمایه‌گذاران نباید صرفاً با اعتماد کورکورانه به برندهای بزرگ وارد بازار شوند، بلکه باید به واقعیت‌های فنی و بنیادی پروژه تکیه کنند. حقایق نشان می‌دهند که حتی در صورت بروز چالش‌های فنی موقت، اینرسی اعتماد کاربران و توسعه‌دهندگان، ادامه روند رشد این پروژه را تا حد زیادی تضمین خواهد کرد.

🔸 نتیجه‌گیری

پروژه پالی‌گان یکی از موفق‌ترین تلاش‌ها در زمینه افزایش قابلیت همکاری و مقیاس‌پذیری در دنیای بلاکچین است که برای رفع محدودیت‌های اتریوم و تسهیل تعامل بین بلاکچین‌های مختلف طراحی شده است.

پلی‌گان با ماشین مجازی اتریوم (EVM) کاملاً سازگار است که آن را برای توسعه‌دهندگانی که عادت به ساخت برنامه در اتریوم و برنامه‌نویسی به زبان Solidity دارند، بسیار جذاب می‌کند. با توجه به راهکارهای نوآورانه‌ای که این پلتفرم برای شبکه‌های بلاکچینی ارائه داده است، به نظر می‌رسد پالی‌گان رمزارزی با آینده‌ای روشن و کاربردی باشد.

برای مشاهده اطلاعات بیشتر، صفحه اصلی ارز دیجیتال پالی‌گان را در این لینک رسمی مشاهده کنید.