وقتی میخواهید تتر (USDT) یا هر ارز دیگری را از کیف پولتان برای کسی ارسال کنید، از طرف مقابل میپرسید: «در کدام شبکه برایت بفرستم؟» یا اینکه طرف مقابل این سوال را از شما میپرسد.
یکی از مفاهیم اساسی در خصوص فناوری بلاکچین، استانداردهای نقلوانتقالات یا استانداردهای توکن است. این استانداردها در واقع نوعی قوانین و مقرراتی هستند که از آنها در انتقال ارز استفاده میشود؛ یعنی لازم است که برای انتقال ارز یا NFT به کیف پول دیگری از یک استاندارد درست و مناسب استفاده شود.
به عبارت دیگر، استانداردهای ERC شامل دستورالعملها و الگوریتمهای مختلفی برای ساخت توکن در شبکه اتریوم هستند. این دستورالعملها توسط توسعهدهندگان اتریوم نوشته میشود، به صورت پروپوزال یا EIP در جامعه اتریوم به رأی گذاشته میشود و در نهایت در صورتی که EIP توسط جامعه پذیرفته و نهایی شود، تبدیل به یک ERC میشود.
برای ایجاد انواع توکنها بر بستر شبکه، از قالبهایی به نام استاندارد استفاده میشود. در اتریوم استانداردهای ERC مخفف عبارت Ethereum Request for Comments هستند. برای ایجاد یک استاندارد ERC، جامعه اتریوم پیشنهادات و اسناد خود را از طریق فرایندی به نام پروپوزال بهبود اتریوم (Ethereum Improvement Proposal - EIP) ثبت میکنند.
استانداردهای ساختهشده برای بلاکچین اتریوم 🔸
ERC-20
قوانین ERC-20 از برخی جهات شباهت زیادی به بیتکوین، لایتکوین و دیگر ارزهای دیجیتال دارد. توکنهای ERC-20 داراییهایی هستند که بلاکچین اختصاصی ندارند و بر پایه بلاکچین اتریوم تعریف شدهاند. این توکنها دارای ارزش هستند و امکان ارسال و دریافت آنها نیز وجود دارد. توکن استاندارد ERC-20 نسبتاً در شرف شکوفایی است.
تفاوت اصلی این ارزها با بیتکوین در این است که روی شبکه اتریوم عمل میکنند و توکنهای آن مبتنی بر قراردادهای هوشمند ایجاد شدهاند و کاملاً با توکنهای اتریوم نسل دوم سازگار هستند. بنابراین برای توسعهدهندگانی که مایل به استفاده از چندین توکن برای dAppهای خود هستند، میتوانند از مزایای آن بهرهمند شوند. اولین توکن رسمی ترون نیز با نام ERC-20 و روی شبکه اتریوم تولید و معرفی شد، ولی با توسعه شبکه بلاکچین اختصاصی ترون، استاندارد توکنهای ترون هم به سیستم TRC-10 و TRC-20 تغییر نمود و ترون از سیستم توکن به سیستم سکه ارتقا پیدا کرد.
ERC-223
ERC-223 بسیار شبیه ERC-20 است، فقط پیشرفتهتر و بهتر از ERC-20 است. بهطور خلاصه، ERC-223 یک نسخه بهبودیافته و اصلاحشده از ERC-20 است. این استاندارد عملکردهای انتقال و انتقال از حساب را در یک عملکرد واحد به نام ذخیرهسازی توکن (TokenFallback) ترکیب کرده است. این روش در نسخههای Solidity بالاتر از ۰.۶.۰ به TokenReceived تغییر نام پیدا کرده است.
ERC-721
ERC-721 یکی دیگر از استانداردهای توکن است که توکنهای NFT را در بلاکچین اتریوم مشخص میکند. ویژگی استاندارد ERC-721 عبارت است از این که به هر کسی امکان ایجاد توکنهایی را در اتریوم میدهد که کاملاً از یکدیگر متمایز و منحصربهفرد میباشد.
در این استاندارد هر توکن با توکن دیگر متفاوت است و هر کدام از این توکنها برای کاربران مختلف ارزش متفاوتی دارد. حتماً تابهحال نام توکنهای بیهمتا (NFT) را شنیدهاید. این استاندارد برای توکنهای NFT یعنی توکنهایی که مشابه یکدیگر نیستند، فرصتهای جدیدی ایجاد میکند.
ERC-621
این استاندارد شبکه اتریوم در ماه مه سال ۲۱۷ (اردیبهشت ۱۳۹۶) معرفی شد. میتوان گفت استاندارد ERC-621 با توسعه استاندارد ERC-20 ایجاد شده است. دو تابع IncreaseSupply و DecreaseSupply به این استاندارد اضافه شده است. با استفاده از این توابع میتوان میزان کل توکنهای در حال گردش را کاهش یا افزایش داد.
ERC-777
استاندارد ERC-777، استاندارد دیگری است که با هدف بهبود استاندارد ERC-20 انجام میشود. این استاندارد بیانکننده ویژگیهای غنی پیشرفته میباشد که شامل عملگرهایی است برای ارسال توکنها روی آدرسهای دیگر و برای کاربران امکان کنترل بیشتر بر روی توکنها را فراهم میکند. استاندارد ERC-777 اتریوم تمام مزایا و نقاط قوت استاندارد ERC-20 را شامل میشود. اوپنزپلین (OpenZeppelin) که یک پلتفرم منبعباز برای ساخت dAppها است، از استاندارد ERC-777 برای ساخت، اتوماتیککردن و اجرای برنامههای غیرمتمرکز استفاده میکند.
ERC-827
ERC-827 استاندارد دیگری برای توسعه و تعمیم قابلیتهای ERC-20 است. استاندارد ERC-827 رقیب استاندارد ERC-223 است، چرا که قصد دارد همان مشکلاتی را که ERC-223 سعی در حل آنها دارد به روشی پیشرفتهتر حل کند. ERC-827 انتقال توکن برای شخص ثالث را فعال میکند تا شخص ثالث بتواند توکن را خرج کند.
به لطف وجود این استاندارد، صرافیها و کیفپولهای ارز دیجیتال میتوانند مجدداً از توکنها استفاده کنند زیرا هر دو طرف معیارهای خاصی را میپذیرند و در نتیجه یک شخص ثالث میتواند مبلغ مشخصی را خرج کند. جامعه اتریوم هنوز این استاندارد را پیادهسازی نکرده است.
ERC-865
هدف از ارائه این استاندارد کمک به افراد مبتدی در دنیای رمزنگاری است. همانطور که میدانید در شبکه اتریوم برای انجام یک تراکنش باید کارمزد پرداخت کنید. میزان کارمزد پرداختی در موقعیتهای مختلف شبکه متفاوت است و همین موضوع باعث میشود کاربران مبتدی با مشکل مواجه شوند. به همین دلیل توسعهدهندگان استانداردهای ERC جامعه اتریوم، استاندارد ERC-865 را پیشنهاد کردند تا پروسه پرداخت کارمزد برای کاربران مبتدی آسان شود. این استاندارد هنوز در مرحله پیشنویس قرار دارد و اطلاعات مربوط به آن در گیتهاب پروپوزال EIP 865 موجود است.
ERC-884
استاندارد ERC-884 اتریوم برای توکنیزهکردن سهام طراحی شده است. قوانینی که اخیراً در ایالت دلاور (Delaware) ایالات متحده تصویب شده است به شرکتها اجازه میدهد برای نگهداری سهام از فناوری بلاکچین استفاده کنند. در میان استانداردهای ERC موجود، استاندارد ERC-884 برای این منظور طراحی شده است.
به عبارت دیگر، ERC-884 هر توکن را به عنوان سهمی از یک شرکت ثبتشده در ایالت دلاور تعیین میکند. این استاندارد برای رعایت مقررات مربوطه مشمول موارد زیر میشود:
- تأیید هویت و ثبت اجباری دارندگان توکن در لیست سفید
- تهیه فهرستی از سهامداران با توجه به قوانین نظارتی توسط شرکت
- ثبت اطلاعات قانون نظارتی
- ثبت ارزش کلی توکنها
- برگرداندن کلید خصوصی یا توکنهای گمشده به آدرس جدید توسط سهامداران
ERC-1155
استاندارد توکن ERC-1155 بهترین جنبههای استانداردهای پیش از خود را برای ایجاد قراردادهای توکن مستقل از قابلیت تعویض و گسفی به شکلی کارآمد ترکیب میکند. به زبان ساده، استانداردی برای قراردادهایی است که چندین نوع توکن را مدیریت میکند، همانطور که توسعهدهنده آن Enjin توضیح داده است: «یک قرارداد هوشمند واحد که میتواند بر تعداد بینهایت توکن حکومت کند».
ERC-1155 مستقیماً با پشتیبانی از انتقال دستهای به این موضوع میپردازد که امکان جمعآوری چندین دارایی در یک قرارداد هوشمند را فراهم میکند. این بهطور قابلتوجهی پتانسیل انتقال برای ایجاد تراکم در شبکه را کاهش میدهد و درعینحال هزینههای تراکنش را کاهش میدهد. ERC-1155 توسط شرکت Enjin ساخته شده است. از این استاندارد میتوان برای ایجاد داراییهای قابل تعویض (مانند ارزها) و غیرقابل تعویض (توکنهای بیهمتا) روی شبکه اتریوم استفاده کرد. این استاندارد تمام چالشهای اصلی دو استاندارد ERC-20 و ERC-721 را حل میکند.
ERC-1400
ERC-1400 یک استاندارد توکن امنیتی نوآورانه است که منحصراً برای ایجاد شکاف بین اوراق بهادار رمزنگاریشده و فیات توسعه داده شده است. مالکیت آن بهدرستی اختصاص یافته است، جایگزین کار با کاغذ شده است و روند کار را بسیار ساده کرده است.
مهمترین استانداردهای ERC در شبکه اتریوم کدامند؟
استاندارد ERC-20 اولین و پرکاربردترین استاندارد در شبکه اتریوم است. همچنین استانداردهای ERC-721 و ERC-1155 از معروفترین استانداردهای اتریوم هستند که توکنهای بیهمتا با استفاده از آنها ایجاد میشوند.
استانداردهای توکن در Neo
- NEP-5: سیستمهایی را با مکانیزم تعامل تعمیمیافته برای قراردادهای هوشمند نشانهگذاریشده ارائه میکند.
- NEP-11: استاندارد ایجاد قراردادهای NFT.
- NEP-17: استاندارد توکنی که مکانیسم تعامل کلی را برای توکنیزهکردن قراردادهای هوشمند مشخص میکند.
استانداردهای توکن در بلاکچین TEZOS
- TZIP-7: عملیات انتقال توکن و تأییدیههایی برای خرجکردن توکنها از سایر حسابها را اجرا میکند. این استاندارد مشابه با ERC-20 است.
- TZIP-12: بهعنوان یک رابط دارایی برای جلوگیری از وابستگی توسعهدهندگان تزوس به انواع استانداردهای توکن. بهطور خاص، TZIP-12 یک رابط قرارداد توکن یکپارچه را پیشنهاد میکند که از طیف وسیعتری از انواع توکنها مانند توکنهای قابل تعویض و غیرقابل تعویض مانند ERC-1155 پشتیبانی میکند.
استانداردهای زنجیره هوشمند بایننس (BSC)
زنجیره هوشمند بایننس (BSC) با بلاکچین اتریوم سازگار است و امکان انتقال برنامهها را بین آنها فراهم میکند. آدرس کیف پول عمومی در بلاکچین BSC و اتریوم نیز یکسان است.
استانداردهای BEP-721 و BEP-1155 عملکرد این دو استاندارد مشابه با عملکرد ERC-721 و ERC-1155 است. تفاوتهای اصلی بین آنها عبارتاند از:
- هزینههای تراکنش در BSC در مقایسه با اتریوم کمتر است.
- BSC تراکنشها را ۴.۳ برابر سریعتر از اتریوم پردازش میکند.

بلاکچین مدرن TRON و استانداردهایش
بلاکچین ترون هم در سال ۲۰۱۷ در سنگاپور و توسط جاستین سان (Justin Sun) راهاندازی شد و کاربران زیادی را به سوی خود جلب نمود و احتمالاً شبکه ترون دستکمی از شبکه بیتکوین و اتریوم نداشته باشد و شاید هم بزرگترین شبکه ارز دیجیتال جهان شود.
استفاده از قراردادهای هوشمند در شبکه ترون و وجود یک پلتفرم برای توسعه اپلیکیشنهای غیرمتمرکز، این مسئله را بدیهی میکند که پروژه ترون با دارا بودن این دو جنبه بهنوعی در رقابت با مشهورترین ارز دیجیتال از این نوع یعنی اتریوم است.
در شبکه ارز دیجیتال ترون از فرآیند اثبات سهام (Proof of Stake) برای تأیید تراکنشها استفاده میشود که انرژی کمی نیاز دارد که یک مزیت است، ولی در فرآیند اثبات کار که در بلاکچین اتریوم، بیتکوین و لایتکوین کاربرد دارد، برق زیادی مصرف میشود که به عنوان یک عیب از آن نام برده میشود.
💡 تفاوت استانداردهای TRC-10 و TRC-20 در بلاکچین ترون
دو نوع توکن در بلاکچین ترون با نامهای TRC-10 و TRC-20 بر روی این بلاکچین قابل تولید است. هر یک از آنها مزایا و کاستیهای خاص خود را دارد که در مطلب زیر مفصلاً توضیح داده میشود.
استاندارد TRC-10
استاندارد توکن در شبکه اصلی ترون در اوایل کار TRC-10 بود و با خود MainNet منتشر شد. در گذشته، توکنهای TRC-10 در بلاکچین اتریوم بودند اما بعداً به بلاکچین اختصاصی ترون منتقل شدند. ایجاد توکن در آن در تعداد بالا، بسیار آسان است؛ از این جهت ارزش چندانی به عنوان رمزارز ندارند، ولی کاربردهای نوینی برای اینگونه توکنها در حال تعریف است. البته همه کیفپولهای دسکتاپ محبوب این روزها از TRC-10 پشتیبانی میکنند. همچنین این توکنها در پروتکل محبوب BitTorrent نیز استفاده شده و نکته دیگر این است که توکنهای این پروتکل، قابل خردشدن و اعشاریشدن نیستند.
TRC-10 بهطور گستردهای پشتیبانی میشود. دلیل آن این است که TRC-10 یک توکن مورد علاقه برای ICOهاست که در اکثر موارد استفاده و همچنین انتقال آن رایگان است و تنها هزینه ناچیز آن، هزینه پهنای باند است که آن را به یک توکن اولیه برای سرمایهگذاری تبدیل میکند. البته یکی از دلایلی که از این توکنها برای ساخت پروژههای اسکم پانزی و شرطبندی نیز استفاده میشود، همین رایگانبودن است. تنها نقطهضعف توکنهای TRC-10 این است که پس از ایجاد توکنها، میزان عرضه آنها افزایش نمییابد.
پروتکل TRC-20
با راهاندازی اکوسیستم DApp در ترون، پروتکل ترون قادر به حمایت از قراردادهای هوشمند اتریوم شد و توسعهدهندگان را قادر ساخت تا بتوانند از اتریوم به ترون نقلمکان کنند. استفاده از آن برای کیفپولها نیز بسیار آسان شده است زیرا مجبور نیستند هر یک از توکنها را بهطور متفاوتی اداره کنند. این امر سبب پیدایش توکنهای TRC-20 در شبکه ترون شد.
البته TRC-20 بسیار هوشمند و پیچیدهتر و تنظیم آن دشوارتر از TRC-10 است، ولی هنوز به اندازه TRC-10 پشتیبانی و توسعه داده نشده و انتقال آن به صورت قرارداد هوشمند مستلزم وجود پهنای باند و همراه با کمی هزینه خواهد بود، اما بسیار قدرتمند و قابلتنظیم است و قابلیت اعشاریشدن تا ۱۸ رقم در آن به وجود آمده است.
انواع استانداردهای NFT
اتریوم: اتریوم پراستفادهترین بلاکچین برای NFTها است. استانداردهای مختلفی برای ایجاد توکنهای غیرقابل تعویض توسط اتریوم ایجاد شده است که در ادامه به معرفی آنها میپردازیم:
ERC-721
ERC-721 اولین بار در بازی CryptoKitties استفاده شد. توکنهای ایجادشده از این استاندارد منحصربهفرد هستند زیرا شناسه توکن و جفت آدرس قرارداد باید منحصربهفرد باشند. نقطهضعف ERC-721 این است که انتقال عمده NFTها امکانپذیر نیست. اگر حسابی بخواهد ۱۰ NFT ارسال کند، باید ۱۰ قرارداد هوشمند ایجاد کند. استاندارد ERC-1155 سعی کرده این مشکل را برطرف کند.
برخلاف ERC-20 که یک استاندارد برای توکنهای قابل تعویض است، ERC-721 یک استاندارد توکن برای توکنهای غیرقابل تعویض (NFT) است، که نوع خاصی از توکنهای رمزنگاری هستند که به دلیل مشخصات منحصربهفرد خود، قابل تعویض نیستند. این بدان معناست که یک توکن به دلیل مشخصات منحصربهفرد آن قابل تعویض با دیگری نیست. بنابراین، NFTها برای نمایش مجموعههای دیجیتال، اقلام بازی، هنر دیجیتال، بلیت رویداد، نام دامنه و سوابق مالکیت داراییهای فیزیکی استفاده میشوند.
همانطور که گفته شد، نمونهای از پروژهای که بر اساس استاندارد ERC-721 ساخته شده است، «CryptoKitties» است، یک بازی که در سال ۰۱۷ بر روی بلاکچین اتریوم توسعه یافت و به کاربران امکان خرید، فروش و پرورش گربههای دیجیتال را میدهد. در حال حاضر، بازارهای خرید یا فروش آثار هنری دیجیتال NFT عبارتاند از OpenSea و Rarible.
ERC-1155
همانطور که پیشازاین نیز گفته شد، ERC-1155 یک استاندارد چندتوکنی است که امکان انتقال چندین توکن از انواع مختلف را در یک قرارداد واحد و هوشمند فراهم میکند. NFTها و توکنهای قابل تعویض را میتوان با استفاده از این استاندارد در یک تراکنش منتقل کرد و در زمان صرفهجویی کرد و هزینهها را تا ۹۰ درصد کاهش داد. استاندارد ERC-1155 توسط Enjin با ایده استفاده از آن در بازیها طراحی شده است. در بازیها داراییهای قابل تعویض مانند طلا و چوب و اقلام غیرقابل تعویض مانند شمشیر یا زره کمیاب وجود دارد. ERC-1155 امکان انتقال هر دو نوع اقلام را در یک تراکنش میدهد.
ERC-998
استاندارد ERC-998 یکی دیگر از استانداردهای توکن است که امکان مدیریت توکنهای دیگر را به درون خود فراهم میکند. درواقع استاندارد توکن ERC-998 امکان مدیریت ERC-721 و ERC-20 را درون خود جای میدهد. این موضوع امکان این امر امکان ترکیب داراییهای مبتنی بر استانداردهای مختلف را در ترکیبات پیچیدهای فراهم میکند که میتوانند در یک تراکنش واحد منتقل شوند.
تفاوت اصلی بین ERC-998 و ERC-1155 در این است که ERC-998 میتواند NFTها و توکنهای قابل تعویض را در یک NFT ادغام میکند، درحالیکه ERC-1155 صرفاً میتواند NFTها و توکنهای قابل تعویض را در یک قرارداد هوشمند واحد ثبت کند.
استاندارد Stacks
Stacks یک بلاکچین است که به بلاکچین بیتکوین متصل است. این استاندارد استفاده و ایجاد قراردادهای هوشمند، NFTها و برنامههای کاربردی دیفای (DeFi) را که توسط بیتکوین ایمن شدهاند، امکانپذیر میکند.
SIP-009
SIP-009 استانداردی است که توسط بلاکچین Stacks برای ایجاد NFTهایی که توسط بیتکوین ایمن میشوند استفاده میشود. SIP-009 ویژگیهای استانداردی را که NFTها باید با کیفپولهای Stacks سازگار باشند، مشخص میکند.
Gamma.io یک بازار NFT است که روی لایه برنامهنویسی Stacks اجرا میشود، که روی بلاکچین بیتکوین مستقر میشود و خرید، فروش و مینت NFTهای ایمنشده توسط بیتکوین را امکانپذیر میکند. میتوانید دستههای موسیقی NFT، کلکسیونها، هنرهای زیبا و عکاسی آنها را مرور کنید.
دیگر استانداردهای پرکاربرد
Algorand
EOS
Zcash
BCH
Band
IRIS
آدرس کیف پولها بر اساس استانداردها متفاوت است
آدرس کیفپولهای مبتنی بر استانداردهای مختلف همانند آدرس بیتکوین هستند، ولی فرمت و حروف آغازین آن متفاوت است. به مثالهای زیر توجه کنید:
فرمت P2PKH
در این حالت آدرسها با عدد یک آغاز میشوند: 1Cvfhs3GH4n8KtfTeJugDbgtjfsDRfgTGty5
فرمت P2SH
در این حالت آدرسها با عدد سه آغاز میشوند: 3GThyFyhfEaSsfFDwwvHyUjmMHAdsaR4
فرمت Bech32
در این حالت آدرسها با bc1 آغاز میشوند: bc1UKdfgeg4THCGNDH7zgstezw6HAFsGSH4
ERC-20
آدرس کیف پول عمومی در بلاکچین BSC و اتریوم نیز یکسان است.
در جدول زیر با فرمت کلی آدرس در برخی از بلاکچینها آشنا میشوید:
| نام شبکه بلاکچین | نام استاندارد | حروف ابتدای آدرس |
|---|---|---|
| بیتکوین | Bitcoin | 1 |
| بیتکوین | Bitcoin | bc1 |
| اتریوم | Ethereum | 0x |
| بایننس اسمارت چین | BEP-20 | 0x |
| بایننس اسمارت چین | BEP-2 | bnb |
| ترون | TRC-20 | T |
| ریپل | Ripple | r |
| کاردانو | Cardano | Ddz |
| کاردانو | Cardano | addr1 |
| آوالانچ | Avalanche | x-avax |
| ترا | Terra | terra |
| دش | Dash | X |
| لایتکوین | Litecoin | L |
| دوجکوین | Dogecoin | D |
⚠️ نکته مهم و فنی:
هنگام ارسال ارزهای دیجیتال، همیشه دقت کنید که شبکه انتخابشده در صرافی مبدأ با شبکه کیف پول یا صرافی مقصد کاملاً یکسان باشد. ارسال توکن در شبکه اشتباه (مثلاً ارسال USDT شبکه TRC-20 به آدرس ERC-20) منجر به از دست رفتن غیرقابلبازگشت دارایی شما خواهد شد.
📰NEWS
همیشه عوامل موثر ديگری هم بر قيمت هاي بازار کريپتو وجود دارند برای خرید یا فروش با خونسردی تصميم بگيريد و از هر گونه شتابزدگي پرهيز کنيد. قبل از خرید یا فروش هر توکن، یک بار تحلیل بیت کوین را پیگیری کنید مهم ترين موضوع، امنيت سرمايه گذاري است.
در صورتي که نمودارها ديده نميشوند لطفا مرورگر خود را به روزرساني کنيد و يا از آخرين نسخه مرورگر گوگل کروم استفاده کنيد.
اخبار و تحلیل ها تخصصی و از منابع معتبر تهیه شده و از نشر مطالب جنجالی و بیاساس و یا شایعات و موضوعات تایید نشده خودداری شده است:
استاندارد جدید توکن اتریوم برای امنیت بخش دیفای: ERC-7265