فرهنگ واژگان تخصصی در دنیای کریپتو

📚 فرهنگ واژگان تخصصی ارزهای دیجیتال

دنیای ارزهای دیجیتال مرتباً در حال افزایش قلمرو خود در ابعاد مختلف است و زبان تخصصی و فرهنگ واژگان تخصصی هم‌زمان رو به تکامل و گسترش پیش می‌رود. در این پست سعی شده برخی از لغات پرکاربرد جمع‌آوری و با زبانی ساده بیان گردد و در برخی هم لینک ارجاع داده شده تا در پست مربوطه با توضیحات بیشتری بیان گردد.

▪️ بلوک جنسیس یا پیدایش

اولین بلوک در بلاکچین، معمولاً در سیستم کوین و سکه کدگذاری می‌شود و از آن برای راه‌اندازی شبکه استفاده می‌شود.

▪️ ارتفاع بلاک

هنگامی که در مورد شبکه‌های بلاک‌چین مانند بیت‌کوین ( BTC) صحبت می‌شود، این اصطلاح به تعداد بلاک‌هایی اشاره دارد که ارتفاع/طول کل آن‌ها را تشکیل می‌دهند که از بلاک شماره ۰ شروع می‌شود، و بلاک پیدایش آن نیز نامیده می‌شود، که در اولین دور به‌روزرسانی این شبکه استخراج شد.

▪️ فورک یا Fork

یک به‌روزرسانی نرم‌افزاری است که با نسخه‌های قبلی همان پروتکل رمزنگاری سازگار نیست و یک شاخه کاملاً جدید از بلوک ۰ را ایجاد می‌کند.

🔸 فورک چیست؟ آیا تبعات مثبت یا منفی روی سرمایه‌گذاران دارد؟

▪️ هارد فورک (Hard fork)

یک به‌روزرسانی نرم‌افزاری است که با نسخه‌های قبلی همان پروتکل رمزنگاری سازگار نیست. در نتیجه، یک شبکه جدید با شروع از بلوک ۰ ایجاد می‌شود.

▪️ میمبل ویمبل (Mimblewimble)

یک ارتقاء پیشنهادی به پروتکل بیت‌کوین شامل چندین تغییر جداگانه است که هدف آن بهبود حریم خصوصی و مقیاس‌پذیری است. یکی از تغییرات اصلی که ارائه می‌کند، تراکنش‌های محرمانه است که هم مبالغ و هم سایر ابرداده‌های تراکنش را مخفی می‌کند. اولین بار توسط تام الویس جدوسور (نام مستعار ولدمورت دشمن هری پاتر) در سال ۲۰۱۶ پیشنهاد شد.

▪️ اینترنت اشیا چیست؟

اینترنت اشیا (IoT) یک شبکه از دستگاه‌های الکترونیکی، سنسورها، دستگاه‌های خانگی و دیگر اشیاء فیزیکی است که با یکدیگر به اینترنت متصل شده‌اند و قادر به تبادل اطلاعات و داده‌ها هستند. این دستگاه‌ها می‌توانند به صورت خودکار با یکدیگر ارتباط برقرار کرده و داده‌های جمع‌آوری شده را به سرورهای ابری ارسال کنند تا به صورت محاسباتی تحلیل شوند. با استفاده از IoT، امکان کنترل و مدیریت دستگاه‌های خانگی، شبکه‌های صنعتی، خودروهای هوشمند و سایر اشیاء فیزیکی از راه دور فراهم می‌شود.

▪️ بیت‌کوین اوردینال (Bitcoin Ordinals)

Ordinals به کاربران اجازه می‌دهد تا داده‌ها را در تصاویر و سایر انواع رسانه‌ها در بلوک‌های تازه استخراج شده در بلاک‌چین بیت‌کوین ثبت کنند. به عبارت دیگر، این یک روش جدید برای ضرب NFT در بیت‌کوین است، روشی که شامل قرار دادن محتوای واقعی NFT به طور کامل در زنجیره است.

پروتکل Ordinals در اواسط دسامبر ۲۰۲۲ راه‌اندازی شد و به سرعت فعالیت خود را افزایش داد.

▪️ شبکه Lightning

🔸 شبکه لایتنینگ چیست ؟

راه‌حلی با هدف افزایش سرعت تراکنش‌ها در شبکه بیت‌کوین با انتقال آن‌ها از شبکه اصلی خود به شبکه ثانویه دیگر اما متصل به آن به نام شبکه لایتنینگ است. این شبکه یک سیستم غیرمتمرکز از کانال‌های از پیش ایجاد شده است که در آن افراد می‌توانند معاملات و تراکنش‌های خود را بدون اجماع جهانی و تأیید استخراج‌کنندگان در شبکه بومی بیت‌کوین انجام دهند، بنابراین زمان اعتبارسنجی را تا حد زیادی کاهش می‌دهند.

▪️ Segregated witness (segwit)

ارتقاء سافت فورک در پروتکل بیت‌کوین که توسط تیم توسعه Bitcoin Core پیشنهاد شده و در سال ۲۰۱۷ فعال شده است. ظرفیت شبکه (تراکنش‌ها در ثانیه)، انعطاف‌پذیری آن را افزایش می‌دهد و سربار آن را کاهش می‌دهد.

▪️ بازده سرمایه‌گذاری (ROI)

مخفف شده Return on investment، درصد بازگشت سرمایه نسبت به سرمایه‌گذاری اولیه را گویند. اغلب برای اندازه‌گیری عملکرد یک ارز دیجیتال یا استراتژی معاملاتی خاص استفاده می‌شود، جایی که اعداد بالاتر نشان‌دهنده نتایج بهتر است.

▪️ راگ پول (Rug pull)

یک نوع روش تقلب در ارزهای دیجیتال که در آن توسعه‌دهندگان کریپتو پروژه را رها کرده و با پول سرمایه‌گذاران فرار می‌کنند.

▪️ اسکالپینگ یا Scalping

فرآیند خرید و فروش یک سکه/توکن چندین بار در یک روز در بازه‌های زمانی کوتاه به منظور سود بردن از نوسانات قیمت کوچک در آن دوره را اسکالپینگ گویند. این موارد اغلب زمانی اتفاق می‌افتد که حجم پایینی وجود دارد، اما بسیاری از صرافی‌ها محدودیت‌های روزانه‌ای برای میزان معامله دارند، بنابراین برخی از معامله‌گران سعی می‌کنند با انجام معاملات مکرر در طول این دوره‌ها، از مزایای این دوره‌ها استفاده کنند.

🔸 اسکالپینگ، خوب یا بد؟

▪️ دیوار فروش (Sell wall)

سفارش باز بزرگی که در یک صرافی با هدف کاهش قیمت یک دارایی یا ارز دیجیتال خاص انجام می‌شود و در عین حال تلاش می‌شود مردم را از خرید آن منصرف کند و همچنین از فروش همه افراد دیگر جلوگیری کند، مگر آنکه آن‌ها راضی به فروش در قیمت کمتری شوند.

▪️ Rekt

یک اصطلاح عامیانه که برای توصیف وضعیتی استفاده می‌شود که در آن یک سرمایه‌گذار با از دست دادن تمام پول خود به دلیل ترید یا سایر عوامل در بازار، "نابود" می‌شود.

▪️ باج‌افزار یا Ransomware

نوعی بدافزار است که رایانه‌ها را آلوده می‌کند و فایل‌ها را رمزگذاری می‌کند و آن‌ها را گروگان نگه می‌دارد تا زمانی که مالک برای بازگرداندن دسترسی پول یا همان باج را پرداخت کند.

🔸 ویروس و باج‌افزارهای کریپتویی

▪️ ضد کوانتومی (Quantum-proof)

یک بلاکچین که در برابر حملات کامپیوترهای کوانتومی مقاوم است. رایانه‌های کوانتومی هنوز کاملاً کار نمی‌کنند، اما به مرحله‌ای رسیده‌اند که تصور می‌شود در آینده می‌توان آن‌ها را پیاده‌سازی کرد، این باعث می‌شود روش‌های رمزگذاری فعلی مانند SHA-256 (که بیت‌کوین به آن متکی است) به دلیل توانایی که آن‌ها در شکستن کدهای رمزنگاری دارند و این توانایی بسیار سریع‌تر از محاسبات سنتی است آسیب‌پذیر باشد.

🔸 کامپیوترهای کوانتومی به دنبال هک ارز دیجیتال

کامپیوترهای کوانتومی به دنبال هک ارز دیجیتال

▪️ کلید خصوصی یا Private key

یک کلید رمزنگاری که به کاربران امکان می‌دهد ارزهای دیجیتال را از کیف پول خود ارسال کنند، اما نمی‌توان از آن برای دریافت وجوه استفاده کرد. آن‌ها منحصر به فرد هستند و معمولاً از ۶۴ کاراکتر تشکیل شده‌اند که برای رمزگشایی کیف پول خود یا ایجاد امضای دیجیتال استفاده می‌شود.

▪️ کلید عمومی یا Public key

یک کلید رمزنگاری که به کاربر اجازه می‌دهد ارز رمزنگاری شده را از کاربر دیگری دریافت کند، اما نمی‌توان از آن برای ارسال وجوه استفاده کرد. آن‌ها منحصر به فرد هستند و معمولاً از ۶۴ کاراکتر برای رمزگذاری کیف پول شما یا ایجاد امضای دیجیتال تشکیل شده‌اند.

▪️ Proof of burn (PoB)

نوعی الگوریتم اجماع که کاربران را ملزم می‌کند تا برخی از توکن‌ها را با ارسال به آدرسی غیرقابل مصرف «بسوزانند» یا تبدیل کنند، تا بدین ترتیب ثابت می‌کند که آن‌ها شرکت‌کنندگان واقعی و فعال در شبکه هستند.

🔸 توکن سوزی چیست؟ چه سیگنالی می‌دهد؟

▪️ حکمرانی On-chain governance

سیستمی در فناوری بلاکچین که در آن دارندگان توکن حاکمیتی در سیستم DAO رای می‌دهند و در مورد تغییرات یا ارتقاء پیشنهادی برای بهبود عملکرد شبکه بدون به خطر انداختن امنیت آن تصمیم می‌گیرند.

▪️ Peer to Peer (P2P)

سیستمی که در آن دو طرف می‌توانند معاملات مالی را با یکدیگر بدون دخالت شخص ثالث انجام دهند، مانند یک بانک. بلاکچین نمونه‌ای از این است زیرا گره‌های شبکه خود را مستقیماً به یکدیگر متصل می‌کند و به آن‌ها اجازه می‌دهد تا داده‌ها / تراکنش‌ها را آزادانه بین خود به اشتراک بگذارند.

▪️ به ماه یا Moon

یک اصطلاح عامیانه برای توصیف قیمت کریپتو و ارز دیجیتال که به طور نجومی افزایش می‌یابد.

▪️ میم کوین یا Memecoin

یک ارز دیجیتال بدون ارزش ذاتی و برای اهداف سوشال مدیا یا رسانه‌های اجتماعی استفاده می‌شود.

▪️ اقتصاد رمزنگاری

ترکیبی از رمزنگاری، نظریه اطلاعات، علوم رایانه و نظریه بازی‌ها، سیستم‌های اقتصادی امنی را ایجاد می‌کند که مدل‌های اجماع اثبات کار را از طریق کنترل غیرمتمرکز، تغییرناپذیری و تراکنش‌های غیرقابل اعتماد تشویق می‌کند.

▪️ نقاط ورودی و خروجی

مواقع یا نقاطی هستند (روی نمودارهای تحلیلی) که در آن سرمایه‌گذار تصمیم به خرید یا فروش یک کوین/توکن خاص می‌گیرد.

▪️ سفارش محدود یا Limit order

دستورالعملی که سرمایه‌گذار هنگام قرار دادن سفارش خرید یا فروش در بازار می‌دهد. حداکثر قیمتی را که آن‌ها مایل به پرداخت هستند (برای سفارشات خرید) یا حداقل مبلغی را که بابت آن برای فروش موافقت می‌کنند (سفارش فروش) می‌گویند.

▪️ مشتقات رمزنگاری

یک ابزار مالی که ارزش خود را از یک دارایی پایه به دست می‌آورد. آن‌ها معمولاً قراردادهایی هستند که بین دو طرف بر اساس قیمت یک کالا، نرخ یا شاخص خاص در تاریخ آینده معامله می‌شوند.

▪️ فیوچرز (Futures)

نوعی قرارداد برای خرید یا فروش یک دارایی در آینده اما به قیمت تعیین شده امروز است. سرمایه‌گذاران از این قراردادها هم به عنوان پوششی در برابر ریسک و هم برای افزایش سود معاملاتی استفاده می‌کنند.

▪️ لامبو یا Lambo

اصطلاح عامیانه‌ای که با اشاره به لامبورگینی استفاده می‌شود و اغلب نشان‌دهنده این است که با توجه به شرایط فعلی بازار، یک فرد چقدر سریع انتظار دارد ثروتمند شود. همچنین اغلب به صورت طعنه‌آمیزی برای بیان عکس آن استفاده می‌شود: اینکه شخصی پول زیادی را در دوره‌های نزولی از دست داده است.

▪️ Hedging

این به استفاده از دو استراتژی مختلف برای کاهش ریسک موجود در یک سرمایه‌گذاری اشاره دارد. به عنوان مثال، یک سرمایه‌گذار ممکن است با گرفتن یک پوزیشن long و short به طور هم‌زمان، پوشش ریسک داشته باشد. این باعث می‌شود که میزان قرار گرفتن در معرض تغییرات کمتر از زمانی باشد که فقط در مورد آن دارایی/معامله خاص فقط short یا long گرفتید.

▪️ مارجین تریدینگ

مارجین تریدینگ می‌تواند برای معامله‌گران بی‌تجربه که ممکن است در صورت حرکت بازار در جهت مخالف معاملات آن‌ها، مارجین کال دریافت کنند، نسبتاً خطرناک باشد.

پوزیشن Margin Bear نام پوزیشنی است که یک معامله‌گر هنگام «شورت» در مارجین کسب می‌کند.

برعکس، Margin Bull نام پوزیشنی است که معامله‌گر هنگام لانگ شدن مارجین سود می‌گیرد.

مارجین تریدینگ به معامله‌گران ارزهای دیجیتال امکان می‌دهد تا موقعیت‌های بسیار بزرگ‌تری داشته باشند و مقادیر بیشتری از ارزهای دیجیتال را خریداری کنند که در غیاب مارجین تریدینگ این کار امکان‌پذیر نبود. معامله‌گرانی که مایل به معامله با مارجین هستند نیاز به یک حساب مارجین دارند.

این تجارت در شرایط عادی نیاز به یک حساب نقدی منظم دارد.

مقادیر مارجین متفاوت است. یک معامله‌گر می‌تواند کمتر از ۱۰ درصد از موقعیت ارز دیجیتال یا بیشتر را وام بگیرد.

▪️ مارجین کال (فراخوانی اعتبار)

حساب مارجین یک سرمایه‌گذار از دارایی‌های خریداری شده با وجوه قرض گرفته شده تشکیل شده است.

این معمولاً ترکیبی از پول شخصی معامله‌گر ارز دیجیتال و پول قرض‌شده است.

سپس کارگزار از سرمایه‌گذار می‌خواهد که پول یا اوراق بهادار اضافی را برای برآورده کردن حداقل مقدار نگهداری لازم برای ادامه معامله، واریز کند.

معمولاً زمانی که وجوه در معرض خطر تمام شدن هستند، به ویژه به دلیل بازنده شدن معامله، مارجین کال اجرا می‌شود.

یک معامله‌گر می‌تواند برای جلوگیری از بستن پوزیشن، پول به حساب اضافه کند. اگر اضافه کردن وجوه به حساب گزینه مناسبی نباشد، بستن پوزیشن اجتناب‌ناپذیر می‌شود.

کارگزار می‌تواند بدون کسب رضایت از معامله‌گر این کار را انجام دهد.

معامله‌گران همچنین گاهی اوقات می‌توانند مقدار دقیقی را محاسبه کنند که یک دارایی باید به آن کاهش یابد تا مارجین کال اجرا شود.

آن‌ها می‌توانند از دستورات توقف استفاده کنند تا ریسک‌پذیری خود را کاهش دهند و از ایجاد مارجین کال جلوگیری کنند.

گزینه Stop orders، دستورالعملی برای خرید یا فروش دارایی در یک مکان معاملاتی، از جمله صرافی‌های ارزهای دیجیتال است.

آن‌ها برای جلوگیری از تلفات بزرگ در زمان نوسانات بیش از حد، و نوسانات وحشی طراحی شده است.

▪️ دامپینگ

فرآیند تخلیه مقادیر زیادی کوین به یکباره در صرافی‌ها، که قیمت‌ها را پایین می‌آورد، زیرا عرضه بیش از تقاضا برای آن ارز دیجیتال خاص وجود دارد.

▪️ توزیع (Distribution)

فروش کوین، به ویژه توسط نهنگ‌هایی که مقادیر زیادی در اختیار دارند، برای تثبیت قیمت‌ها و جلوگیری از سقوط آن‌ها.

▪️ فلیپینگ (Flippening)

لحظه‌ای که ارزش بازار یک ارز دیجیتال (یا ارزش کل توکن‌های در گردش) از ارزش ارز دیجیتال دیگر (مثلاً ارز رقیب) بیشتر می‌شود. این اصطلاح در سال ۲۰۱۷ ابداع شد و به یک موقعیت فرضی اشاره دارد که در آن اتریوم از نظر ارزش بازار از بیت‌کوین پیشی خواهد گرفت.

ارزش بازار بیت‌کوین در مقاطع خاصی به ویژه در اوایل سال ۲۰۱۸ کاهش یافته بود. یک عامل کلیدی که این حدس و گمان را برانگیخت، از این باور نشأت می‌گرفت که اتریوم انعطاف‌پذیری بیشتری را فراهم می‌کند و مزیت بیشتری همچون توانایی نوشتن قراردادهای هوشمند را دارد.

در نوامبر ۲۰۱۹ نیز یک‌سری تغییر شکل داخلی صورت گرفت، و تعداد تراکنش‌های ERC-20 از تعداد تراکنش‌های انجام شده با استفاده از خود اتریوم بیشتر شد.

▪️ BTD

مخفف «Buy The Dip» (خرید در کف قیمت) است و به معنای خرید کوین/توکن در زمانی است که قیمت کاهش می‌یابد و ارزان هستند.

▪️ شیلینگ (shilling)

نوعی تبلیغات است که در آن شخصی با استفاده از رسانه‌های اجتماعی یا نفوذ آن‌ها برای جلب توجه به سمت آن، اغلب بدون توجه به کیفیت سکه، یک ارز دیجیتال را به شدت تبلیغ می‌کند.

▪️ عمده فروشی

فرآیند فروش رمزارزها یا توکن‌ها از طریق تأمین مالی جمعی معمولاً قبل از انتشار یک توکن/کوین پروژه جدید مبتنی بر بلاک‌چین انجام می‌شود تا سرمایه‌گذاران بتوانند در پاداش‌ها و مشوق‌های اولیه شرکت کنند.

▪️ ارز فیات (FIAT)

یک ارز قانونی توسط دولت که توسط اقتصاد آن پشتیبانی شود و یک موسسه تنظیم‌کننده برای آن (بانک مرکزی) دارد. به عنوان مثال، پوند بریتانیا (GBP) و دلار ایالات متحده (USD) ارزهای فیات هستند.

▪️ درگاه یا دروازه‌های فیات (Fiat gateways)

یک صرافی ارز دیجیتال که به کاربران امکان واریز ارزهای فیات مانند دلار یا یورو را به حساب خود می‌دهد.

▪️ ERC-20

یک استاندارد فنی که برای قراردادهای هوشمند در بلاک‌چین اتریوم استفاده می‌شود و تضمین می‌کند که همه توکن‌ها و تراکنش‌ها با قوانین خاصی مطابقت دارند (مانند تعداد اعشار برای استفاده).

▪️ سیستم بی‌نیاز از اعتماد (Trustless)

اصطلاحی که برای توصیف سیستمی استفاده می‌شود که نیازی به اعتماد به هیچ طرفی ندارد زیرا از مکانیسم‌های رمزگذاری و اجماعی برای امنیت استفاده می‌کند.

▪️ اینسکریپشن‌های بیت‌کوین (Bitcoin Inscriptions)

اینسکریپشن‌های بیت‌کوین به تراکنش‌هایی در شبکه بیت‌کوین اشاره دارد که شامل استفاده از توکن‌های BRC-20 است که دارایی‌های توکن‌شده و برنامه‌های غیرمتمرکز در اکوسیستم بیت‌کوین هستند، مشابه توکن‌های ERC-20 که در شبکه اتریوم شاهد هستیم.