پلتفرمهای متمرکز وام‌دهی کریپتو (CeFi)، مانند BlockFi، Celsius و Nexo، محصولات با بازدهی بالا را به کاربران ارائه می‌دهند. با واریز ارزهای وثیقه به این پلتفرمها، کاربران وام های با بهره بالا دریافت می کنند. با این حال، با تلاطم اخیر در بازارهای رمزنگاری و چالش‌های موجود در مدل‌های کسب‌وکارشان، پلتفرمها با مشکلاتی دست و پنجه نرم می‌کنند که خطر سپرده‌گذاری وجوه در برنامه‌های وام‌دهنده کریپتو را برجسته می‌کند.
سلسیوس در حال حاضر آخرین نمونه است. پلتفرم وام‌دهی کریپتو اخیراً اعلام کرد که تمام برداشت‌های مشتریان را برای کاربران به حالت تعلیق در می‌آورد. این موضوع به بحث و جدل در بازار کریپتو آسیب دیده دامن زده است.
به منظور محافظت از وجوه خود، خواهید آموخت که قبل از استفاده از پلتفرمهای وام‌دهی متمرکز ارز دیجیتال، چه خطراتی را باید ارزیابی کنید.
در پلتفرم سلسیوس که از نوع CeFi است چه خطراتی وام دهندگان را برجسته می کند؟
در بحبوحه بی‌ثباتی گسترده‌تر بازار که بر بازارهای کریپتو تأثیر می‌گذارد، سلسیوس در 12 ژوئن 2022 اعلام کرد که تمام برداشت‌ها، مبادله‌ها و نقل و انتقالات بین حساب‌های مشتریان را متوقف می‌کند که دلیل آن شرایط ناپایدار بازار و نیاز به تعادل نقدینگی است.
نتیجه این اقدام، کاهش فوری بیش از 70 درصدی ارزش توکن بومی سلسیوس، CEL، در عرض 24 ساعت بود. این در مقابل پس‌زمینه فروش ارزهای دیجیتال در مقیاس بالا توسط کاربران بود که باعث کاهش کل سرمایه بازار به زیر 1 تریلیون دلار شده است. (از آن زمان، CEL تمام زیان های خود را جبران کرده و اکنون توکن آن، به طور قابل توجهی بالاتر از زمان سقوط قیمتش معامله می شود.)
سلسیوس یکی از بزرگ‌ترین وام‌دهنده‌های ارزی است که طبق گزارش‌ها نزدیک به دو میلیون کاربر از سراسر جهان دارد. در نوامبر 2021، وام دهنده رمزارز پس از جمع آوری 750 میلیون دلار سرمایه گذاری، بیش از 3 میلیارد دلار ارزش داشت.
طبق گزارش‌ها، سلسیوس از سپرده‌های مشتریان برای قرض دادن دارایی‌های مالی به سرمایه‌گذاران نهادی و معامله‌گران به صورت کوتاه مدت استفاده می‌کند تا از طریق آربیتراژ، شورتینگ سهام، و دارایی‌های دیجیتال خاص و بازارسازی، درآمد ایجاد کند. سلسیوس همچنین از چندین پروتکل DeFi برای قفل کردن دارایی های مشتری در استخرهای نقدینگی برای تولید سود استفاده می کند.
در عوض، مشتریان تا 7 درصد سود در استیبل کوین‌هایی مانند USDC و USDT، 7.25 درصد در MATIC، 6 درصد در ETH و 6.25 درصد در BTC کسب کرده‌اند. با این حال، آشفتگی اخیر در بازار کریپتو، بازدهی بالقوه ای را که یک سرمایه گذار می تواند در سلسیوس به دست آورد، از بین برده است، و این موضوع، دوام مدل تجاری آن را زیر سوال می برد.
یکی از مشکلات اخیر سلسیوس، depeg کردن ETH سهامدار Lido (sETH) است که به ETH Ethereum متصل است. سلسیوس دارایی‌های موجود در stETH را قفل کرده بود، و stETH depeg به این معنی است که stETH نمی‌تواند به قیمت واقعی در بازار آزاد فروخته شود (زیر قیمت فروخته میشود) تا نقدینگی مورد نیاز ETH برای بازخریدهای ETH در پلتفرم سلسیوس را تامین کند.
ناگفته نماند برخی از تنظیم‌کننده‌ها (نهادهای رگولاتوری) در گذشته از محصولات وام‌دهنده کریپتو مانند سلسیوس به عنوان اوراق بهادار غیرقانونی یاد می‌کردند.
متأسفانه، سلسیوس تنها وام دهنده رمزارز مشکل ساز نیست، زیرا Babel Finance نیز برداشت ها را متوقف کرد و شایعاتی را ایجاد کرد که ممکن است وام دهندگان بیشتری در معرض ورشکستگی باشند.
5 خطری که باید قبل از سرمایه گذاری در پلتفرم های وام دهی و وام دادن ارز دیجیتال خود از آنها آگاه باشید...
سقوط سلسیوس بر روی برخی از نقاط آسیب‌پذیر پلتفرمهای وام‌دهی کریپتو اثر مضاعفی گذاشته است.
برای شروع، باید بدانید که وام‌های CeFi دارای حضانت هستند و پلتفرم مرکزی، اختیار تمام وثیقه را به دست میگیرد. این بدان معناست که تنها زمانی می توانید به دارایی وثیقه خود دسترسی داشته باشید که وام دهنده به شما اجازه دهد زیرا تمام کلیدهای خصوصی شما را کنترل می کند.
برخلاف وام دهندگان CeFi، پروتکل‌های وام‌دهی DeFi وام‌های رمزنگاری را بدون واسطه ارائه می‌کنند و از قراردادهای هوشمند برای کنترل وثیقه، پرداخت وام و پرداخت بهره استفاده می‌کنند.
با این اوصاف، در اینجا برخی از مهمترین خطراتی که باید هنگام وام دادن به پلتفرمهای دیفای، از آنها آگاه باشید، آورده شده است.
1- در صورت ورشکستگی، ممکن است تمام وجوه از بین برود
در امور مالی سنتی، سپرده‌های بانکی بیمه می‌شوند که تضمین می‌کند در صورت ورشکستگی بانک، بخشی از سپرده‌های شما بازپرداخت میشود. این به این معنی است که ریسک از دست دادن سپرده هایتان کم است و در صورت ورشکستگی بانک از پرداخت غرامت اطمینان دارید.
در وام‌دهی CeFi، تنها بخش کوچکی از کل دارایی‌های مدیریت‌شده بیمه می‌شوند و بنابراین، در صورت ورشکستگی، بخشی از دارایی خود را از دست خواهید داد. همچنین، از آنجایی که شما حضانت وثیقه خود را ندارید، ارائه دهنده پلتفرم می تواند دارایی وام دهندگان و وام گیرندگان را برای مدت زیادی مسدود کند.
به دلیل این عوامل، به شما توصیه میشود به جای نگهداری تمام پول دیجیتال خود در چنین پلتفرمی، تنها بخشی از سرمایه خود را به خطر بیندازید.
2- حساب ها را می توان در هر زمانی مسدود کرد
پلتفرمهای وام‌دهی CeFi گاهی اوقات حساب‌ها را بر اساس هر تعدادی از مسائل از جمله نقض‌های امنیتی، تحریم، نگرانی‌های مبارزه با پولشویی و حتی تامین نقدینگی پلتفرم، مسدود می‌کنند. متأسفانه، اگر حساب شما مسدود شود، به این معنی است که نمی توانید به سرمایه خود دسترسی داشته باشید یا به هیچ وجه امکان انجام تراکنش نخواهید داشت.
باز کردن قفل حساب شما می تواند یک فرآیند طولانی و خسته کننده باشد که باید توسط ارائه دهنده پلت فرم تایید شود. این را با پلتفرمهای وام دهی DeFi مقایسه کنید، که هر کسی می‌تواند بدون ترس از تعطیلی‌های خودسرانه در پلتفرم، دارایی‌ها را قرض دهد و یا وام بگیرد.
3- هزینه ها همیشه شفاف نیستند
وجود چندین طرف مقابل در سیستم های وام دهی CeFi منجر به لایه هایی از کارمزد تراکنش و خدمات می شود. بسته به پلتفرم CeFi که استفاده می کنید، ممکن است برخی از کارمزدها پنهان یا همراه با کارمزدهای تراکنش همراه شوند. نتیجه این است که پلتفرم های وام دهی CeFi در مقایسه با پروتکل های وام دهی DeFi نسبتاً گران هستند.
4- ریسک طرف مقابل
مشتریانی که دارایی خود را به پلتفرمهای وام‌دهی CeFi وام می‌دهند، دید واضحی از تراکنش‌های طرف مقابل ندارند.
برای مثال، کاربران سلسیوس مستقیماً با این پلتفرم سروکار داشتند و هیچ ارتباطی با سایر مدیران دارایی و پروتکل‌های DeFi در تعامل با سلسیوس نداشتند. این فقدان شفافیت برای مشتریانی که در استراتژی‌های سرمایه‌گذاری و نتایج آن چالش دارند یا اصلا اطلاعات زیادی ندارند، ایجاد خطر می‌کند.
5- تغییرات APY می تواند در هر زمان و بدون اطلاع قبلی اتفاق بیفتد
در نهایت، سود یا بازده درصدی سالانه (APY) ممکن است در پلتفرمهای وام‌دهی CeFi تغییر کند. ارائه‌دهندگان پلتفرم می‌توانند APY را بسته به شرایط بازار کریپتو یا جو نظارتی بدون اطلاع رسانی کافی به کاربران، کم و زیاد کنند.
این اتفاق در موارد متعددی رخ داده است و باز هم نشان می‌دهد که اعتماد به یک نهاد متمرکز در مورد دارایی‌های رمزنگاری چقدر خطرناک است.
منبع: Adobe/Furkan
